همان مبلغِ اولیه با «سود ساده» و با «سود مرکب» نتیجههای کاملاً متفاوتی میدهد — و وقتی نرخِ سالانه را ماهانه حساب کنیم، عددِ واقعیِ سود از چشم مخفی میشود.
سود ساده و مرکب
سود ساده فقط بر اصلِ پول محاسبه میشود؛ در سود مرکب، سودِ دورههای قبل هم سود میگیرد، پس موجودی بهصورت نمایی رشد میکند. سپردههای بانکی معمولاً بهشکل سودِ مرکبِ دورهای محاسبه میشوند.
فرمولها
| سود ساده | اصل × نرخ × زمان (برحسب سال) |
|---|---|
| با تأمینِ دورهٔ کوتاه (سادهٔ بازاری) | اصل × نرخِ سالانه ÷ ۳۶۵ × روزهای سپرده |
| سود مرکب | اصل × (۱ + نرخِ دوره) ^ تعدادِ دورهها − اصل |
مثال عددی
فرض کن ۱۰۰٬۰۰۰٬۰۰۰ تومان با نرخِ سالانهٔ ۲۰٪ به مدت یک سال (ارقام فرضی برای روشن شدن روند):
| سود ساده (اصل × ۰٫۲) | ۲۰٬۰۰۰٬۰۰۰ تومان |
|---|---|
| سود مرکبِ ماهانه (≈) | ~۲۲٬۰۰۰٬۰۰۰ تومان — تفاوتِ مرکبشدن |
این تفاوتِ «مرکبشدن» در مدتهای طولانیتر و نرخهای بالاتر بزرگتر میشود.
اشتباههای رایج
نرخِ سالانه را با ماهانه قاطی کردن
نرخِ سالانه باید برای دورهٔ کوتاهتر بهتناسب (÷ ۳۶۵ × روز) تبدیل شود، نه عکساش.
فکر اینکه شعب همیشه مرکب میحساب میکند
روشِ محاسبهٔ هر بانک (ساده یا مرکب و دورهٔ تأمین) را قبل از قرارداد بپرس و در قرارداد ببین.
مالیاتِ سود را ندیده گرفتن
سودِ سپرده ممکن است مشمول مالیات/کارمزد باشد؛ سودِ خالصتر از سودِ ناخالصِ تبلیغاتی ثمره میآورد.
سؤالات متداول
سود ساده چیست؟
سودی که فقط بر اصلِ پول حساب میشود و در دورههای بعد خودش سود نمیگیرد.
سود مرکب چیست؟
سودی که در هر دوره به اصلِ قبلی اضافه میشود و در دورهٔ بعد هم سود میگیرد — رشدِ نمایی.
سودِ سپردههای بانکی کدام است؟
به سیاستِ هر بانک بستگی دارد؛ روشِ محاسبه (دورهٔ تأمین و ساده/مرکب) را از قرارداد بپرس.
مالیات روی سودِ سپرده هم هست؟
بسته به نرخ و قوانین همان سال، ممکن است باشد؛ سودِ خالص را نسبت به ناخالص بسنج.
محاسبه کن
مبلغ، نرخ و دوره را وارد کن؛ سودِ ساده و مرکب را کنار هم ببین.
سود سپردهٔ بانکی اقساط وام تبدیل واحد